Thursday, November 15, 2007

Arangkada for November 16, 2007

          NGANONG WAY SALIG

 

          Unsa may makuha sa mga sibilyan kon nagpataka lang silag pasangil ni Koronel Rico Palcuto nga nanghasi nila pinaagi sa pagpanion og armas niadtong bisperas sa eleksiyon sa barangay ug Sangguniang Kabataan sa Loft sa IT Park?   Nalisoan na ba silag pangisip nga isugal ang ilang mga kinabuhi sa pagtug-an sa kapolisan nga way bisan gamayng sukaranan nga gihudlat sila ni Palcuto, nga wa igdungog sa kaaghop ug kamahigalaon gikaintapan ug mabulukon niyang katuigan sa kapolisan?

          Abunda ang mga ebidensiya nga di monopoliya sa mga na-engkuwentro ni Palcuto sa Loft ang kahadlok sa retiradong opisyal:

·        Ang kapakyas sa pagpasaka og kaso batok niya hangtod karon;

·        Ang kapakyas sa kapolisan nga nitubag sa alarma sa Loft pagdis-armar niya; ug

·        Ang kapakyas sa mga guwardiya sa Loft ug IT Park pagkapkap niya sa wa pa mahitabo ang gipasangil nga pagpanion.

                   -o0o-

          Inay pasanginlan ang nangangkon nga mga biktima ni Palcuto nga mga talawan o namakak, ang kadagkoan sa kagamhanan ug sa kapolisan, nga matinud-anong nagsusi ning maong kontrobersiya, angayng mangutana sa ilang kaugalingon nganong niabot na man ta ning masulub-on nga kahimtang:

·        Nga ang nangangkon nga mga biktima magdumili na man hinuon pagpasaka og kaso batok sa gipasanginlang nakahimo og krimen tungod sa kabalaka sa seguridad nila ug sa mga sakop sa ilang pamilya?;

·        Nga ang mga biktima di na man mosalig sa katakos sa kapolisan bisan sa gisubli-subli nga pasalig nga panalipdan sila gikan sa posibleng panimawos o pagpanggukod?;

·        Nga ang kasagarang mga biktima sa krimen kon dili mopili na lang sa pagluom ug pagpakahilom, mangunay na man hinuon pagkumkom sa balaod sa ilang kaugalingong mga kamot aron pagbawos sa mga nanghilabot nila?

                   -o0o-

          Ang pait nga kasinatian sa mga sibilyan nga gika-engkuwentro ni Palcuto di katabang sa mga paningkamot sa nagkalainlaing hut-ong sa katilingban pagdasig sa makaluluoyng mga biktima sa krimen pagbarug alang sa ilang katungod ug pagpaningil og hustisya sa ilang gidangatan.   Inay dasigon ug paluyohan sa ilang pagpakabana, gitiwasan hinuon sa pagbugal-bugal sa pipila nga mirisi ug maoy gidapigan si Palcuto nga namasangil nila sa pagsaba-saba.

          Ambot tungod tingali sa pagsulbong sa wa masulbad nga mga krimen sa atong palibot, di kalikayan nga may pipila na nga dag-on sa ilang kalibog.   Unsay mas grabeng krimen:  Ang pagsaba-saba, kon tinuod man, o ang pagpanion og armas?

                   -o0o-

          Hinaot nga di ning kapawong sa pakigbisog sa katawhan alang sa kausaban ning di makiangayong sistema.   Ang pagpangiyugpos sa mga ligdong mao ray gikinahanglan aron manghawod ang mga salbahis.

          Ug tinuod ang laing sulti sa atong katiguwangan.   Mas mayo pang isog nga mamatay sa pagpanalipod sa katarung.  Kay ang talawan kadaghan mamatay, mapukan matag duko niya sa mga pagpanaugdaog.  [30]  leo_lastimosa@abs-cbn.com

Wednesday, November 14, 2007

Arangkada for November 15, 2007

LILI SA ESKANDALO


Dihang gibahaan mi sa mga tawag niadtong Martes sa hapon sa nangahadlok nga mga pasahero sa nabuslot nga pump boat, Ave Maria 5, nanawag dayon mi sa Cebu Coast Guard station. Inay magkarakara sa pagpada og rescue vessels, igo lang mi nilang giingnan nga wa silay labot sa sakyanan kay didto ni gikan sa Ouano Wharf sa Dakbayan sa Mandaue.

Pagtawag namo sa gihatag nga numero sa detachment sa Mandaue, giingnan mi sa nakatubag nga di sa Coast Guard ang telepono apan mahimo bang maghuwat mi kadiyot kay ila pang tawgon ang among tuyo. Ang tam-is nga tinubagan sa tag-iya sa pribadong telepono nag-anam nag kaaslom dihang sila na say gibahaan sa mga tawag sa ubang mga sakop sa media nga, sama namo, igo ra sang gipasa sa Cebu station, nga tibuok hapon nga nanghunaw og responsibilidad sa pagsusi sa naapiki nga pump boat.

-o0o-

Maong wa ko mahibung nganong ang unang nakaluwas sa mga pasahero sa Ave Maria 5 mao ang MV Ormoc Star sa Roble Shipping ug nga nangiwit na pagtabang sa mga pasahero ang sakyanan sa Coast Guard. Mas makaayo sa tanang hingtungdan kon ang mga opisyal sa Cebu station mas maayong ibalhin sa Citom. Kay mas maayo silang mo-trapik ug mopasa inay moangkon og responsibilidad. Pangilogan kong maghunahuna unsa pay umaabot nga katalagman nga atong mahiagoman kon padayon silang tahasan pagbantay sa kaluwas sa kinabuhi ug kabtangan sa kadagatan.

Ug angayng ipasabot sa kadagkoan sa Coast Guard nganong hangtod karon, nga maabot na sa bag-ong mga teknolohiya sa telekomunikasyon bisan ang labing suok nga mga bahin sa kalasangan ug kadagatan, wa pa man intawon kakita og bisan anino na lang sa telepono ang ilang detachment sa Mandaue? Kon ingon ini kabarot ang ilang detachment sa ikaduhang labing dakong dakbayan sa Sugbo, unsa kaha intawon kataphaw ang ilang katakos pagpangalagad sa mas hilit nga mga pantalan sa nasud?

-o0o-

Klarong nahibaw-an na sa mga senador ang posibleng tinubdan sa P500,000 nga nadawat ni Pampanga Gov. Ed Panlilio sa hawanan sa Malakanyang, hinaot nga mabisto na gyod ang kinatibuk-ang kasayuran ning usa sa labing gipadaylang ug makauuwawng eskandalo sa atong panahon. Napugos pag-angkon ang kadagkoan sa administrasyon sa binayranay----bisan tuod nagkasungi ang ilang lusot sa tinubdan ug sa katuyoan----tungod sa maisugong pag-angkon ni Panlilio.

Kon masubay sa mga senador kinsa si "W.Y. Bondoc" (gidudahang si Winona Yumul Bondoc) ug unsang sanga sa "Bank of Commerce" (giingong sa Angeles City) nga maoy napatik sa lima ka bugkos sa kuwartang gihuptan ni Panlilio, hinaot malilian na gyod sa kinabag-an, kon di man mabantang, ang wa nay kukaikog nga pagbuong sa atong kaligdong isip nasud ug katawhan. [30] leo_lastimosa@abs-cbn.com

Tuesday, November 13, 2007

Arangkada for November 14, 2007

          BAYHON SA BAKAK

 

          Si di pa ka hingpit nga malumos sa naglawud-lawod nga mga bakak nga gibuhian sa Malakanyang pagtubag sa mga pasangil sa pagpanghatag og kuwarta sa mga kongresista ug mga gobernador nga nagtapok sa palasyo, palihug subaya ang nag-usab-usab nga bayhon sa ilang mga pamalibad:

·         Una, kusganon nilang gipanghimakak nga ang mga kongresista ug mga gobernador gipanghatagan og tag-P500,000;

·         Dayon, niangkon sila nga ang gipanghatagan mao rang bag-ong napili nga mga kongresista ug mga gobernador ug nga ang kuwarta gikan sa League of Provinces of the Philippines (LPP);

·         Si Deputy Speaker Ma. Amelita Villarosa niangkon nga ang dakong kuwarta gikan sa Kabalikat ng Malayang Pilipino (Kampi); ug karong bag-o

·         Si Senador Panfilo Lacson nipasangil nga ang kuwarta gikan sa intelligence fund sa PNP.

-o0o-

          Ang kaabunda sa nagpusut-pusot nga nagkatuiris nga mga pangulipas sa mga alyado ni Pres. Arroyo, nga gipabaha sa way pagtagad kon tuohan pa ba o makapasuka na ba sa kaluod sa katawhan, nagmatuod sa naandan nang paugat ning administrasyona:   Lawgawon ug lubugon gyod pag-ayo ang tanang mga pagduda sa kahiwian; syaro kon di maglibog ang kinabag-an ug pul-an na og paminaw sa gibalikbalik nga mga pasangil nga wa tarunga pagtubag.

          Way makamahay ni Arroyo sa iyang pagtuo nga ang katawhan, nga naanad nang gibakakan sa ilang mga lider sa tibuok nilang kinabuhi ug bisan sa nag-una pa nilang mga kaliwatan, di magsapayan nga bakakan na sab sa makausa pa.   Si Arroyo nga gihulagway nga maukutong tinun-an sa kasaysayan mahimong niisip nga ang mas mahinungdanon alang sa katawhan di ang kamatuoran kon dili nga di sila hingpit nga malunosan sa gutom ni mahikawan sa ilang kabtangan.

          Maong kon wa pa mong kabantay, matag tumaw sa lapad sa kagutom ug katimawa, moabunda sang mga ulug-ulog ug taphaw nga kalingawan gikan sa Malakanyang.

-o0o-

          Usa sa nakalimtan ning way kinutobang paglapad sa eskandalo sa binayranay sa hawanan sa Malakanyang mao si Kongresista Antonio Cuenco, ang labing unang kongresista nga niangkon nga nakadawat og P200,000 gikan sa palasyo.   Dihang nitiyabaw ang iyang kaubanan nga di tinuod nga gisaboran sila og kuwarta, gidalidali pagbakwi ni Cuenco ang iyang pangangkon ug ang media na hinuoy gitulisok nga nisakay dayon sa iyang komedya.

          Karong naklaro nang may kuwarta gyod diayng gipabaha ang Malakanyang, nga ang tinubdan na lang maoy gilalisan, usbon na ba sang Cuenco ang iyang pamahayag?   Pahimuslan ba niyang kahigayonan pagtul-id sa gituohan sa pipila nga tinuod niyang kasaypanan:  Nga di P200,000 kon dili, sama sa ubang kongresista ug mga gobernador, P500,000 ang tinuod niyang nadawat apan gilaslasan lang aron nga di siya dugukon sa iyang mga lider nga nanagan sa niaging piniliay sa barangay?   [30]  leo_lastimosa@abs-cbn.com

Monday, November 12, 2007

Arangkada for November 13, 2007

          INIHAP NA LANG

 

Samtang nag-ung-ong pa ang bag-ong impeachment complaints batok ni Pres. Arroyo, magpabiling luwas si House Speaker Jose de Venecia gikan sa bisan unsang pagsuway pagpalagpot niya sa katungdanan.   Kay kon hilabtan siya karon, sayon ra alang niya ang pakig-alyansa sa oposisyon ug pagkuha sa gikinahanglang gidaghanon pag-impeach ni Arroyo sa House ug pagpada sa articles of impeachment ngadto sa Senado.

 

Mao nga bisan ang mga sakop sa Kampi, ang partido ni Arroyo, nga niadto rang nagtukaw pagpalayas niya, apil nang mga naglaway ug nagharab-harab nang mopuli sa iyang katungdanan, tuyhad na kaayong nibarug pagpanalipod sa pagpadaplin ni de Venecia ug pagbanos ni Deputy Speaker Raul del Mar pagtugyan sa orihinal nga impeachment complaint ngadto sa House Rules committee.

 

-o0o-

 

          Apan di angayng mokumpiyansa si de Venecia.   Kon sa makausa pa, ug sama sa naandan, magmalampuson na sang mayoriya sa mga kongresista pagbasura sa mas gipalig-on nga impeachment complaints batok ni Arroyo, mameligro na sab si de Venecia.   Kay nianang higayona, wa na siyay kapuslanan pagtino nga magpadayong magtungkawo sa gahom si Arroyo sa nahibiling duha ug tunga ka tuig sa iyang termino.   O lapas pa.

 

          Bisan sa gihulmigas sa katam-is nga pasalig sa Malakanyang sa ilang way kinutoban nga gugma ni de Venecia, nahibawo siya isip usa sa labing maru nga politiko sa kasaysayan ning nasura nga inihap na lang ang iyang malipayong mga adlaw ubos ning administrasyona.   Nga naputol nang ilang relasyon ug di na mahitabong magkauli pa silang Arroyo human siya napakyas pagpahilom sa iyang anak nga si Jose III nga maoy nilambigit di lang ni kanhi Comelec Chairman Benjamin Abalos ug First Gentleman Mike Arroyo kon dili apil na sa presidente mismo sa higanteng eskandalo sa NBN-ZTE.

 

-o0o-

 

          Kon ingon ini katandugon ang kahimtang ni de Venecia, nganong gipaundayonan man ang iyang naandang pag-ulug-ulog sa presidente nga wa na niya panalipdi gikan sa nagpangugasi nga mga pasangil gikan sa iyang anak?

 

          Posible bang wa pa makatino si de Venecia sa iyang bag-ong papel kon moambak ngadto sa oposisyon?   May sukaranan bang iyang kahadlok nga di hingpit ang kahinangop sa pipila ka lider sa oposisyon pakig-ipon niya?  Nga mahimong sa kapulihay ilawog ra gihapon siya sa tirong tungod sa kadaghan na niyag atraso nila?

 

-o0o-

 

          Kon nagpaabot ang oposisyon nga magbaha na sa kadalanan ang kinabag-an sa katawhan ning labing uwahi nilang pagbanhaw sa kampanya pagpalagpot ni Arroyo sa katungdanan, nahadlok kong nasayop na sab sila.

 

          Di sila kinahanglang motan-aw sa layo alang sa katin-awan.   Mas sungayan pang pipila nila kay sa pangu nga gusto nilang pulihan.  Ug salamat sa pagkapaso sa katawhan sa niaging duha na ka Edsa, may sukaranan ang kahadlok nga mas hangol ug mas kawatan pang mopuli kon may kausaban sa nasudnong liderato.   [30]  leo_lastimosa@abs-cbn.com

Sunday, November 11, 2007

Arangkada for November 12, 2007

       ILONG TUWAPOS

 

       Mahimong di na gyod mahibaw-an unsay tinuod nga namatyan ni Zenaida Montejo, 44, kansang patayng lawas gitunod na sa iyang lungsod nga natawhan sa Sogod sa amihanang Sugbo, duha ka adlaw human nahibalik nga gisud na sa kahon, tulo ka buwan human gikatahong namatay sa Saudi Arabia, ug kapin sa tuig human nanarbaho isip domestic helper sa Kuwait aron makapatiwas pagpatungha sa iyang mga anak.

        Bisan nakahimog autopsy ang medico-legal officer sa PNP Crime Laboratory sa wa pa ilubong, ang lawas ni Zenaida nahilabtan ug naguhay-guhay na pag-ayo.  Bisan matinuod pang kahadlok sa iyang kaparyentihan nga may foul play, gipasidan-an na silang daan sa DFA nga di silang kagukod sa employer nga Kuwaiti o si kinsa may responsable sa iyang kamatayon.

-o0o-

        Di mabasol ang tulo ka anak ug ubang kabanay nga maglisod pagtuo nga aksidente sa sakyanan ang namatyan ni Zenaida niadtong Agosto 8 karong tuiga.  Kay ang report sa Saudi police kadudahan kaayo:

·         Gideklarar si Zenaida nga patay na sa samang oras sa aksidente nga nada pa man unta siya sa tambalanan human nabanggai ang ilang sakyanan;

·         Ang drayber sa gisakyan ni Zenaida nga giila sa Saudi Police nga usa sa namatay mao ra say ilang gikutlo nga tinubdan sa kasayuran sa panagbangga sa duha ka sakyanan; ug

·         Ang magtiayon nga Kuwaiti employers ni Zenaida, nga segun sa kapolisan namatay uban niya ug sa laing katabang nga Indonesian, maoy naghikay aron mapada ang iyang patayng lawas balik sa Pilipinas ug sa Sugbo.

-o0o-

        Apan unsa man intawoy ilang mahimo?  Dihang nangahas pag-awhag ang mga anak og autopsy sa Saudi, igo lang silang giingnan nga mosamot kalangay ang pagpada sa patayng lawas ni Zenaida.  Ang DFA pay nipapirma nilag dokumento nga magmatuod nga gidawat na nila nga aksidente ang namatyan sa ilang inahan.

        Wa kaiban sa kaguol sa mga bata ang nagusbat nga dagway ug nanglagom nga mga bahin sa lawas ni Zenaida nga nisugat nila.  Igo na lang silang nagpatulo sa ilang mga luha kay natugkad sa linghod nilang pangisip nga inutil ang kagamhanan pagpangitag hustisya alang sa ilang minatay.

-o0o-

        Di pa na maoy kinutoban sa kalbaryo sa mga anak ni Zenaida.  Wa pa mapagawas sa OWWA ang iyang mga benepisyo.  Asa man sila og ibayad sa punerarya ug ubang gasto sa paghipos sa iyang patayng lawas?

        Ang kamaguwangan, si Debraliz, nag-review alang sa nursing licensure examination sunod buwan.  Iyang duha ka manghod naa sa unang ang-ang sa kolehiyo.  Segun sa OWWA, di silang kakobra sa mga benepisyo sa ilang inahan kon di kakuha sa pagtugot sa ilang amahan nga dugay rang nibiya nila.

        Unsa may dangatan sa nailong mga anak sa OFW nga gitawag sa kagamhanan nga bag-ong bayani?  [30]  leo_lastimosa@abs-cbn.com

Saturday, November 10, 2007

Arangkada for November 11, 2007

       POSAS NI GWEN        

 

       Kon ang tuyo ni Gobernador Gwen Garcia sa pagpasaka og mga kasong sibil ug kriminal batok nako mao lang ang paghasol, nilampos na siya.  Nakapalta na ko sa akong trabaho ug nabuslot nang akong bolsa sa pagpanagang sa duha ka kasong kriminal ug usa ka kasong sibil nga iyang gipasaka nako sa Dakbayan sa Sugbo ug sa habagatan kasadpang lungsod sa Barili.

        Apan kon ang tuyo sa iyang mga kiha mao ang paghadlok ug pagpahilom ug pagpahunong nako ug ubang mga sakop sa media ug ubang hut-ong sa katilingban sa pagpangayo og katin-awan sa mga transaksiyon nga wa pa niya kahatagi og kuwentada, mapakyas siya.

-o0o-

Nanghinaot ko nga kon ang tinarung nga awhag sa Sugbuanong mga magbubuhis wa makapakihol sa Ombudsman, COA ug ubang ahensiya, ang dakong baligho sa among kahimtang ni Garcia makapapugwat nila:

·         Ang nagdumili pagpakita sa publiko sa mga dokumento sa CICC ug sa uban niyang transaksiyon sud na sa dul-an sa tuig (280 na ka adlaw) mao na hinuoy nagpatuyang pagpanggukod; ug

·         Ang magbubuhis nga igo lang nangutana giunsa paggasto ang iyang buhis mao na hinuoy prisuhunon.

-o0o-

        Mahimo ko nilang ipabilanggo bisan unsang orasa.  Matod sa akong abogado, Atty. Celso Espinosa, gibasura na sa Cebu City Prosecutor's Office ang motion for reconsideration sa ilang hukom pagpasaka sa unang kasong libelo nga gipasaka ni Garcia ngadto sa hukmanan.  Nagpasabot ni nga napirmahan nang City Prosecutor Nicolas Sellon ang information.

Bisan kon ubos sa mga lagda may katungod ko pag-apelar ngadto sa ulohang buhatan sa DOJ, gitambagan ko ni Atty. Esinosa nga di ni makapugong sa pagpasaka sa kaso ngadto sa hukmanan.  Sa laktod, way makasupak kon mag-apura si Garcia pagpa-posas nako.

-o0o-

Kon mapasaka nang kaso, ubos sa lagda, i-raffle pa ni uban sa laing mga kaso matag Lunes pagtino kinsa ang maghuhukom nga mohusay.  Ang hingtungdang maghuhukom, segun sa lagda, motimbang-timbang pa may sukaranan bang prosecutor's office.  Kon matagbaw, una pa siya moluwat og warrant of arrest batok nako.

Apan di tanang higayon nga matuman ang mga lagda.  Mapahigayon ang special raffle, ma-apura ang maghuhukom ug busa mapadakop ko bisan unsang adlawa.

Ubos sa lagda, madakop lang ko sa mga oras nga tingtrabaho ug may katungod ko sa pagpiyansa.  Apan way makapugong nila pagpadakop nako dayong tak-op sa mga hukmanan alang sa weekend aron pagtino nga mabalhog gyod ko sa bilanggoan sa di pang kapiyansa alang sa akong temporaryong kagawasan.

-o0o-

Kon ang kihante sama kagamhanan, kaadunahan ug kamaginukdanon ni Garcia, may piskal, polis, o maghuhukom ba nga makabalibad?  Kon ang sinumbong sama kakabos ug kamayukmok nako, unsa man intawoy ikapanagang sa way kinutobang mga pagpanghasi?

Kinsay nag-ingon nga sayon ang pagpangita sa kamatuoran?  [30]  leo_lastimosa@abs-cbn.com

Friday, November 09, 2007

Arangkada for November 10, 2007

       DAYO SA BARILI

 

       Barili, Cebu ---- Ang katiguwangan dinhi motug-an nimo nga ang ngan sa ilang lungsod gikan sa pung nga "balili" o sagbot.  Apan bisan unsa pay tumong sa pagduaw dinhi, di kasagbotan ang modapit sa imong pagtagad:

·         Kon igo ka lang moagi, ang hamis ug hamugaway nilang dan nga naglikus-likos sa kabukiran;

·         Kon may panahon ka paghapit, ang lab-as nilang gatas ug lamiang ice cream sa daplin sa dan; ug

·         Kon may pailob ka pagsusi sa ilang mga bantayog, way makalabaw sa ilang Hospicio de San Jose nga maoy labing una, labing malampuson ug labing manggihatagon nga bay sagopanan sa nailo na nga mga hamtong ning bahina sa kalibotan.

-o0o-

        Palihug ayaw na lang ko pangutan-a nganong niabot ko dinhi.  Apan human sa tulo ka takna nakong biyahe latas sa lima ka dakbayan----Mandaue, Sugbo, Talisay, Naga ug Carcar----gipahibawo ko sa lokal nga mga opisyal nga wa pay sukaranan ang pagpangandoy nga ang 375 anyos na nilang lungsod maoy sunod nga mahimong dakbayan sa habagatan-kasadpang Sugbo.

        Gibanabanang 60 mil pa ang ilang populasyon, P60 milyones ra ang tinuig nilang kita (P53 milyones ini gikan sa IRA) ug naapektahan ang ilang paningkamot pagdani og dugang kalamboan tungod sa paspas nga paglambo sa ilang mga silingan, ang Carcar nga maoy labing bag-ong nahimong dakbayan ug ang nagsunod ra unta nilang Dumanjug nga gipangagpas nga mas makaapas na nila tungod sa mas agresibong paningkamot sa ilang lokal nga mga opisyal.

-o0o-

        Apan ang bag-o nilang mayor, si Dr. Teresito Paras Marinas, malaumon alang sa ugma.  Masaligon siyang madugangan ang gamay ra kaayo nilang lokal nga kita (P6M) pinaagi sa pagpalambo sa duha nila ka merkado:

·         Himuon na niyang duha ka adlaw ang ilang tabo sa kahayopan ug mga utanon sa Barangay Mantalungon nga gitapok-an sa labing daghang magpapatigayon sa Sugbo, Negros ug bisan sa kaulohan (nakabentaha sila sa Papan sa Sibonga ug Mantalungon sa Dalaguete nga pulos sudlunon); ug

·         Hingpiton pagbalik ang nasunog nilang merkado sa Poblacion, kay duha pay napabarug sa lima ka buildings nga naugdaw.

-o0o-

        Madasigon sab si Marinas sa ilang turismo.  Gawas sa ilang Mantayupan Falls ug Bolocboloc Hot Spring, gilusad nila karon lang tuiga ang "Kaumahan Festival" aron pagpasundayag sa kadaogan ug kaadunahan sa ilang agrikultura.

        Mga molupyo sa Barili nga akong nahinabi nitataw nga may sukaranan silang mangandoy og kalamposan uban sa batan-on nilang mayor.  Apil siya sa maihap na lang sa tudlo nga mga mayor nga wa pahaylo ni pahudlat sa mga politiko nga gustong mogawong sa tibuok lalawigan.  Wa siya maghangad og mga padrino.  Hinunoa nagtamod ug nangaliya nga padayong paluyohan sa kaligdong ug kakugi sa katawhan nga nagtuboy niya sa katungdanan.  [30]  leo_lastimosa@abs-cbn.com

Thursday, November 08, 2007

Arangkada for November 9, 2007

       INHUSTISYA SA GSIS

 

       Sa gusto niya o dili, ang usa ka kasarangang kawani sa kagamhanan, nga wa igdungog sa kadako sa iyang suholan ni sa kaabunda sa iyang mga benepisyo, kinahanglang motahan sa kabahin sa iyang suholan matag buwan alang sa GSIS.  Bisan mora siyag giibtan og gusok, kay ang bisan unsang maiban sa gamitoy niyang kita magkahulogan man nga mahikawan ang iyang pamilya sa ilang labing batakan ug labing dinalian nga mga panginahanglan, mogaan og diyutay ang iyang paminaw sa pasalig nga ang iyang tampo sa GSIS maoy mosagakay niya sa katuigan sa iyang kahamtong nga wa na siyay kita kay kinahanglan nang mo-retiro sa trabaho.

        Apan ang gipasalig nga kahamugaway atol sa ilang pag-retiro inanay nga nagkahanap.  Salamat sa liderato ni GSIS Pres. ug Gen. Manager Winston Garcia.  Ang GSIS karon maoy labing adunahan di lang sa tinuig nga kita kon dili, ug labi na, sa reklamo sa iyang mga sakop nga wa mahatagi bisan sa labing batakan na lang nga pangalagad.

-o0o-

        Ang gipanghambog sa kadagkoan sa GSIS nga mahimong moabot og P50 bilyones ang kinatibuk-an nilang kita karong tuiga, angay silang pahinumdoman matag karon ug unya, di matinuod kon di pa tungod sa amot sa kinabag-an sa mga kawani sa kagamhanan nga kabos, ligdong ug yano.  Ang pagsalikway sa ilang gidamgong hapsay nga pagretiro usa ka bangis ug pintas nga krimen.

        Sa di pa manghambog si Garcia sa dakong kita sa GSIS angayng suknaon ang iyang kaugalingon natuman ba ang labing batakan niyang tahas.  Nahatag bang mga benepisyo sa mga sakop sa GSIS sa tukmang panahon?  Nasulbad na ba ang way kinutoban nga bagulbol sa retiradong mga sakop sa kalit lang nga pagkawagtang sa ilang pension?  O sa aktibong mga sakop nga padayong gikuhaan sa ilang utang nga dugay nang nabayran?  O sa mga tagtungod sa nangamatayng mga sakop nga sa di pang kakuha sa mga benepisyo mabuktot una pagpakita sa mga dokumento nga gihuptan nang daan sa GSIS?

-o0o-

        Basaha ni ug hilak.

Sa usa ka bahin, ang kasarangang retirado magdawat og gikan sa P3 mil ngadto sa P7 mil nga binuwan nga pension gikan sa GSIS.  Kon mapakyas pagpa-enrol sa iyang eCard Plus matag tuig, bisan naglubog pa sa banig tungod sa grabeng sakit, mapapas ang iyang pension.  Ug abtan siyag siyam-siyam una mahibalik.

        Sa pikas bahin, si Garcia nagdawat og dul-an sa P1 milyon nga suholan ug mga benepisyo matag buwan.  Gawas sa iyang mga transaksiyon, biyahe ug pagpamalit og luhong paintings, giimbestigar sab siya sa Kongreso tungod sa mga pasangil sa iyang P11 milyones nga housing loan, pagpalit og P10 milyones nga bay sa San Lorenzo Village sa Makati ug P2.1 milyones nga loan pagpalit og awtong Volvo.  [30]  leo_lastimosa@abs-cbn.com