Arangkada of Leo Lastimosa for January 4, 2008

       MAS HAWOD NIYA

 

       Labihang sukoa ni Gobernador Gwen Garcia nga nakakuha ko sa mga dokumento sa pagtukod sa Cebu International Convention Center (CICC) nga giimbestigar, gisuspenso ug gilabay niya gawas sa Kapitolyo ang mga kawani nga gipasanginlang maoy nangawat sa mga dokumento.  Nga nakapahibung pag-ayo sa nagpakabana nga mga magbubuhis.  Kon wa siyay gitagoan sa mga transaksiyon sa CICC, nganong mora man siyang naghuramentado human nakalili ang mga Sugbuanon sa pasiunang listahan sa mga gasto?

        Ang nakuha nakong mga dokumento sa CICC hagbay rang nasumiter ngadto sa Visayas Ombudsman.  Maong dakong bakak ang pangangkon nga wa silay kapasikaran paghimo sa ilang kaugalingong imbestigasyon maong magpaabot lang una sa special audit sa Commission on Audit (COA).  Apan ang COA nanghunaw og bisan unsang kasayuran sa special audit nga gihisgutan ni Apostol.

-o0o-

        Nga nakapatumaw sa pagduda nga may higanteng konsabo pagpug-ok sa mga dokumento sa CICC:  Nga nagsugod sa pagpapating ni Garcia atubangan sa sibaw nga awhag sa kuwentada giunsa niya paggasto ang buhis nga siningtan sa mga Sugbuanon; nga gisundan sa taphaw nga paghapuhap sa COA sa gagmitoy kaayong mga transaksiyon sa CICC; ug gidasonan sa pagpangiyugpos sud na sa usa ka tuig sa Visayas Ombudsman nga maoy gidangpan sa mga nangayo sa bidding documents sa CICC.

        Maong hangtod karon, kapin na sa tuig human natukod ang CICC, wa pay katin-awan nga naluwatan sa pipila sa makalibog nga mga transaksiyon sa CICC:

·         Nganong managsama mang gasto hangtod sa kataposang usa ka dako sa substructure ug superstructure (P59,611, 997.92) nga mas mahal man gyong tibuok building kay sa mga istruktura nga gilubong sa yuta; ug

·         Nganong ang structural steel, nga kabahin na unta sa mga kontrata sa substructure ug superstructure, gibuak man sa duha ka kontrata (P200 milyones ang una ug P107 milyones ang ikaduha)?

-o0o-

        Kon gisurender pa lang ni Garcia ang mga dokumento sa CICC ngadto sa Ombudsman, nakabuylo na untang imbestigasyon ug mahimong napasabot na sa tanang hingtungdan ang kinatibuk-ang transaksiyon.  Mahimo ganing kalugwayan pang pagtago giunsa paggasto ang kuwarta sa mga Sugbuanon kay masalimbongan man sa Ombudsman ang mga dokumento nga "confidential" kay nagpadayon pang imbestigasyon.

        Kon mahinayong imbestigasyon sa CICC ug ubang proyekto sa Asean Summit sunod buwan, ang kaisog ug kagamhanan ni Garcia, nga mahimong maoy nakahudlat sa mga imbestigador sa COA ug Ombudsman, di makapakurog sa mga senador.  Maong mapugos na siya pagtahan sa mga dokumento.  Ug ang mga senador wa igdungog nga ganahang motago sa mga dokumento sa ilang imbestigasyon gikan sa publiko.

        Maong sa gusto niya ug sa dili manubag si Garcia sa dakong gasto (nga, sa iyang kaugalingong pung, iyang gihulagway nga makalilisang) sa CICC (nga, bisan sa tanang liki ug guba, iyang gihulagway nga "world class").  [30]  leo_lastimosa@abs-cbn.com

Arangkada of Leo Lastimosa for January 3, 2008

          MABISTO NA KAHA?

 

          Kapin na sa tuig human natukod ang Cebu International Convention Center (CICC), apan si Gobernador Gwen Garcia padayong nagdumili paghatag sa mga dokumento giunsa niya paggasto ang gibanabanang kapin sa P1 bilyon nga buhis sa mga Sugbuanon.   Inay tahuron ang katungod sa katawhan pagpakisayod, gihasi ni Garcia ang tanang nangahas pagpangayo og kuwentada.

          Ang Visayas Ombudsman og Commission on Audit (COA) klaro sang nanagana pagsusi sa mga pasangil sa kahiwian sa usa sa labing dakong proyekto sa niaging 12 ^th Asean Summit.  Gibungul-bungolan lang nila ang sibaw na kaayong awhag sa katin-awan ug gidaot hinuon ang ilang kaugalingong mga imbestigador nga way igong katakos ug panahon pagsubay sa "komplikadong" transaksiyon.

          Asa na man lang modangop ang nagpakabanang mga magbuhis?

-o0o-

          Di silang kapalaban sa mga sakop sa Cebu Provincial Board nga, inay motuman sa ilang tahas pagsubli sa mga transaksiyon nga gisudlan sa gobernadora, ug inay bawion ang makauuwaw nga paglingiw-lingiw lang sa kahibulongan nga pagpanliki sa bag-o nilang building, nidugang hinuon sa gahin sa gikahadlokang niburot na pag-ayo ug way kinutobang gasto sa CICC.

          Di sab silang kaadto sa mga mayor sa lalawigan nga, tungod sa dakong panginahanglan sa mga proyekto sa ilang mga dakbayan ug kalungsoran, ug tungod sa kamadanihon sa nagbuntaog nga P2 bilyones nga puntil sa Kapitolyo, napugos pagsikit sa gobernadora ug pagpaka-buta-bungol sa kontrobersiyal niyang mga lakang.

          Labaw nang di silang kahangad sa tabang sa Malakanyang.  Kansang mga tagduma gilambigit sa mas dagko pang kahiwian.  Ug kansang interes di ang kaayuhan sa kinabag-an, kon dili ang paggawong sa suporta sa lokal nga mga alyado aron lang magpabilin sila sa gahom.

-o0o-

          Maong morag bugnawng tubig nga nitubod sa nag-alintabong disyerto ang pahibawo sa Senado nga susihon nila ang gipasangil nga kahiwian sa mga proyekto sa summit apil na sa CICC.   Bisan sa gikaintapang kaguliyang ug pamolitika sa nangaging mga imbestigasyon sa mga senador, mas mayo na lang kay sa pasagdan ang mga transaksiyon nga langawon ug lawalawaan sa kalimot.

          Gikahadlokan hinuon nga, tungod sa presensiya sa mga senador nga may mga ambisyon sa 2010 ug nagtan-aw sa Sugbo nga usa sa labing adunahang tinubdan og mga boto, mas dako ang kahigayonan nga, sa makausa pa, mahimo na sang circus ang kalihokan.

-o0o-

          Apan may kahigayonan sang mga magbabalaod pagsubli sa mga balaod nga mahimong nalutsan sa susihong mga transaksiyon, sama sa Government Procurement Act, Code of Conduct and Ethical Standards ug ang pamolitika sa mga kaso sa COA ug Ombudsman.

          Labaw sa tanan, may gahom ang Senado pagkuha sa mga dokumento sa mga transaksiyon.   Apil ang dugay nang gitagoan nga mga dokumento sa CICC.  Tinuod gyod tingali nga ang katarung, bisan unsa kalangay ug katungason, maoy mopatigbabaw sa kauwahian.   [30]  leo_lastimosa@abs-cbn.com

Arangkada of Leo Lastimosa for January 2, 2008

PAGKAPUKAN NI GLO

 

Ang kaldero nga gilung-agan sa bugas, o bisan ang takuri nga giinitan lang og tubig, kinahanglang may kahungawan.  Kay kon hingpit nga tak-opan, mamugos gyod pag-awas ang lanot sa linung-ag.  Mahimo ganing moulbo ug mobusikad ang nagbukal nga tubig.  Di lang ang kusinera maoy mameligrong mapaso.  Ni ang kusina ray mahulga sa sunog.  Kon dili madali pagpawong, mahimong ang tibuok bay maoy maugdaw.

Nga maoy kahimtang karon sa nasud:  May linung-ag ug pinabukal nga mga pagduda nga way kahungawan; ug busa di lang ang kusinera nga mahiligon sa tabon kon dili ang tanang tagbalay ug bisan ang kasilinganan maoy nag-ungaw sa nag-alburuto nang katalagman.
               

-o0o-

Maong kinahanglang kahatagan ug kahungawan ang dugay nang naitos ug nagbaga nga mga pasangil sa pagpanikas ug pagpangawat batok ni Pres. Arroyo.  Di mahimong iya lang tayhopan og mga ulug-ulog kay mosamot hinuon pagsilaob ang kayo.  Di mahimong doblehon ug palig-unon ang tabon kay mosamot lang kabangis ang pag-ulbo.

Kon pasagdang makahungaw ang kaldero ug takurili, mahimong mangalimyon ang kahumot sa lunsay nga bugas ug tubig.  Mahimo sang mangalisbo ang kalang-og sa bugas nga dugay nang natahop kay gisabwan diay og kanal.

Angay sang susihon unsay nakasugnod sa nag-alintabong kayo.  Kon di masabligan og katin-awan ang nagdilaab nga mga pagduda, manguros ug manglayat na lang tang daan gikan sa kusina.

-o0o-

Inay tarungon pagduma ang iyang kusina, si Arroyo nagsige hinuon og pangita og dugang tabon sa di kalikayang mga alisngaw matag karon ug unya.  Wa siyang kabantay nga hapit na niya mapikot ang tanang gawasanan.  Ug nga kon iyang tiwasan, ang kaldero ug takuri nay mangliki sa di pa hingpit mabungkag.

Natapakan niyang pag-alsa nilang Senador Antonio Trillanes IV ug Heneral Danilo Lim karon.  Apan duha lang sila ka lugas sa naglawud-lawod nga nagbukal nga kahimangod.
               

-o0o-

Nilampos si Arroyo pagtabon sa iyang linung-ag ug pinabukal nga tubig sud na ron sa unom ka tuig.  Gusto niyang padayon silang patak-umon sa mosunod pang dugang tulo ka tuig.  Ang tanang nangaging pagsuway pagtusdik sa iyang pagpig-ot gitunglo niya nga linuog nga kalapasan sa balaod ug pintas nga hudlat sa iyang linung-ag ug init tubig nga kapuslan unta sa tanang tagbalay ug kasilinganan.

Apan si Arroyo ang gitumbok nga nakahimo sa labing dakong kalapasan:  Gipasanginlan siyang nangawat sa kaldero ug takuri; nga ang iyang linung-ag ug ininit di kaabot sa kadaghanan kay gitagana na alang sa iyang mga hinanib; ug nga ang kusina ug tibuok tigbayon iyang gipanglubag ug gitrangkahan aron siya ray magwarawara sa luwag.

Ang mga tagbalay, bisan unsa nila kagutom ug kaburong, di mahitabong motugot nga mosilaob ang ilang pinuy-anan tungod lang sa kusinera nga nakalimot nang usa lang siya ka suluguon.  [30]  leo_lastimosa@abs-cbn.com

Arangkada of Leo Lastimosa for January 1, 2008

LAHUTAY NI GLO

 

Ning pagsugod sa bag-ong tuig, way ganahang molalis sa pangangkon nga ang bisan unsang lab-as nga pagsuway pagpalagpot ni Pres. Arroyo pinaagi sa impeachment seguradong mapakyas.  Sa ika-upat nga sunudsunod nga tuig.  Ang lunod-patay nga pagdupa sa mga kongresista ni Arroyo, bisan sa kaseryuso sa mga pasangil ug kaabunda sa mga ebidensiya batok niya, maoy labing lig-ong argumento batok sa kampanya pag-usab sa sistema sa kagamhanan gikan sa presidential ngadto sa parliamentary.

May sukaranan ang kahadlok nga kon magmalampuson ang cha-cha, madasig ang mga politiko sama ni House Speaker Jose de Venecia pagbusdik sa iyang mga sakop ginamit ang atong buhis aron makapadayon pagpahimus sa katungdanan ug mosamot kadako ang tentasyon sa mga lider samang Arroyo paglugos sa demokratikanhong mga institusyon aron magpabilin sa gahom hangtod sa hangtod.

-o0o-

Ang talagsaong lahutay ni Pres. Arroyo pagbaraw sa tanang pagsuway sa politikanhong oposisyon ug ubang nagpakabana nga mga pundok pagtangtang niya sa Malakanyang gisubay ngadto sa iyang talagsaong kaalam sa kasaysayan sa atong nasud ug katawhan.  Nga nabulit sa
nagkalainlaing matang sa pagkabuak-buak sa atong mga katiguwangan.  Gikan sa pagka-wa nilay alamag sa nasudnong bugkos nga makahiusa unta nila batok sa kabangis sa mga langyaw gatosan na ka tuig ang nilabay hangtod sa atong makapa-inutil nga bisyo sa pagpangiyugpos karon.

Nga maoy hinungdan nga sayon ra kaayo tang naulipon sa mga Katsila, mga Hapones ug mga Amerikanhon.  Nga mao say way kukauwaw nga gipahimuslan sa bag-ong mahari-harianon natong mga pangu sama sa diktador nga si anhing Ferdinand Marcos.  Ug ni Arroyo nga makiangayong gihulagway nga maoy labing maayong tinun-an ni Marcos.

 -o0o-

Ang kutas nga pangandam ni Arroyo pagtungkawo sa palasyo mahimong nanukad sa sakit nga pagpamutos sa ilang pamilya sa Malakanyang human napilde ang iyang amahan, si anhing presidente Diosdado Macapagal, ni Marcos.

Mahimong sa tibuok niyang kinabuhi, bisan sa wa pa mahimong sakop sa gabinete, senador ug bise presidente, gisuhito nang Arroyo unsaon pagbuwang ang mga politiko nga sama nilang FPJ, Ping Lacson ug Raul Roco; unsaon paglutas ang mga heneral sa ilang amo samang FVR; ug unsaon paggawong ang mga institusyon, sama sa Comelec, Kongreso ug simbahan.

-o0o-

Dihang niabot nang ting-ani sa tanan niyang kahago, napamatud-an ni Arroyo nga mas takos siya sa politikanhong mga maniobra batok sa tanan niyang karibal, apil nang Marcos, salamat sa nakat-onan niyang mga leksiyon gikan sa mga buslot sa diktadura.

Napamatud-an ni Arroyo nga, lahi nilang Ramon Magsaysay ug Cory Aquino, di siya kinahanglang higugmaon aron magpabilin sa gahom.  Nga di sab igo nga, samang Marcos, kahadlokan lang siya.  Kon dili kinahanglan sab niyang bihagon ang batakang mga institusyon aron nga ang kabuhong sa ilang mga haligi hingpit nga mag-agad sa iyang pagpabilin sa gahom.  (Ugma:  Pagkapukan ni Glo)  [30]  leo_lastimosa@abs-cbn.com

Arangkada of Leo Lastimosa for December 30, 2007

LEKSIYON SA 2007

 

Napamatud-an nako sa makadaghang higayon karong tuiga ang leksiyon nga gisilsil sa atong katiguwangan sud na sa kapid-an ka katuigan:  Nga kon mosuway ka paggawas sa imong kahon ug mosuhid sa palibot ginamit ang bag-ong mga mata, makakita ka matag higayon og bag-o ug mas maayong mga paagi pagtuman sa imong inadlawng mga gimbuhaton.

Pananglitan, nakaplagan nakong mogawas dayon ang akong tibuok tingog gikan nga magbaktas.  Kay kabahin na mang hukmanan sa akong mga ruta sa bag-ong tuig, mas daling abton ang ABS-CBN
Broadcast Complex sa Jagobiao gikan sa Palace of Justice sa Dakbayan sa Sugbo libot sa gikaintapang trapiko sa Banilad kay  sa tanus unta kaayo nga Mandaue highway.  Mas daling plantsahon ang akong linabhan kon iyabyab una ihayhay.  Ug mas kapugngan ang pagburot sa akong tiyan kon maglakaw og napu ka gutlo matag adlaw inay mangambisyon og tagsa ka oras sa gym nga di matuman.

-o0o-

Usa sa nausab karong tuiga mao ang akong paboritong bisyo pagpaminaw sa radyo.  Kay di man maklarong signal kon magtrabaho ko sa PC, napugos ko pagdiskubre sa mga estasyon sa radyo sa Internet.  Natultolan nakong mga tulomanon sa labing kontrobersiyal nga mga magsisibya sa Estados Unidos, sama nilang Rush Limbaugh ug Howard Stern.

Nadani sab ko sa mga estasyon nga mopalili nato sa ugma sa industriya:  Ang mga tigpaminaw maoy magpili sa mga kantang patokaron ug ang sibyaanan igo na lang mangita sa susamang mga
awit.  Akong mga kinaham ang Pandora (http://www.pandora.com), nga CD quality ang tingog, LastFM (http://www.lastfm.com), nga kinadaghanan og kanta, ug Jango (http://www.jango.com), nga morang jukebox.

-o0o-

Sa ikaduhang sunudsunod nga tuig karong tuiga, online ang tanang sinuwat nga mga balita sa DYAB Abante Bisaya.  Lahi sa karaan ENR (electronic newsroom) nga offline ug magamit lang sud sa sibyaanan, ang DYAB Wiki maablihan sa bisan asang PC.  Sa ato pa, ang newswriters makahimo pagpuno sa among major newscasts gikan sa ilang mga pinuy-anan.

Laing mga bentaha:  (1) Makapatuyang mi og puno sa archives nga di magbaguod ang among PCs; ug (2) ma-upload nang digital recording sa among interviews, mahimoag voice clips ug ma-archive.
               

-o0o-

Laing leksiyon nga akong nakat-onan karong tuiga:  Di tanang kausaban makaayo; may mga mithi nga, bisan sa kiat nga pag-usab-usab sa panahon, kinahanglang magmakanunayon.

Di ang tanang mas sayon mas maayo.  Mas sayon ang pagligoy apan mas maayo ang pagkugi.  Mas sayon ang pagpahimus apan mas maayo ang pagka-maalagaron.

Salamat sa Kongreso ug Malakanyang, akong nakat-onan nga samtang mas sayon ang pagpangawat ug pagpanikas apan mas maayo gihapon ang pagka-matinud-anon.  Ug salamat sa Kapitolyo, akong nakat-onan nga mas sayon ang pagsipsip apan sa tanang higayon mas maayo ang pagbarug alang sa katarung ug kaligdong.  [30]  leo_lastimosa@abs-cbn.com

Arangkada of Leo Lastimosa for December 31, 2007

        ILA ANG 2007

 

   Ang overseas Filipino workers (OFWs), di ang mga politiko nga nangangkong maoy nakapalambo sa nasudnong ekonomiya, maoy tinuod nga mga bayani sa 2007.  Sama nga silay nagpalutaw sa nasud bisan sa way kinutobang kahiwian ug eskandalo nga gipasiugdahan sa ilang kadagkoan.

    Niburot pag-ayo ang ilang tampo alang sa nasudnong ekonomiya sa nangaging katuigan.  Gikan sa $6-9 bilyones nga ilang napada sa ilang mga pamilya dinhi matag tuig gikan sa 2002 ngadto sa 2005, nilayat ang ilang tampo ngadto sa $12.8 bilyones sa 2006.  Gibanabana ning moabot og $15 bilyones pagtapos sa 2007.  Ang Bangko Sentral ng Pilipinas masaligon nga motubo pa gyod ni ngadto sa $16.2 bilyones sa 2008.

            -o0o-

     Ang paglambo sa dollar remittances sa OFWs nanukad di lang sa pagdaghan sa mga nanimpad sa langyawng kabaybayonan kon dili tungod sab sa pagdawat nilag mas dagkong suholan.  Kay human sa unang mga hugpong sa OFWs nga gidominahan sa domestic helpers ug construction workers, nisulbong pag-ayo sa niaging tulo ka tuig ang highly-skilled nga mga propesyonal sama sa mga doktor, inhinyero, nurses, IT ug mga tagduma sa mga kompaniya.

     Ang pagbiya sa atong labing takos ug kugihan nga mga anak sa singot daan nang daotang balita alang sa atong mga industriya nga nahikawan sa labing utokan nga mga puwersa sa pamuo.  Ang mas makahasol nga kalamboan mao ang pagbiya sa bag-ong matang sa OFWs nga nagtangkil na sa ilang tibuok pamilya.  Tungod sa kabililhon sa ilang katakos, gitanyagan sila sa Estados Unidos ug ubang kanasuran sa kahigayonan nga makalalin sa tibuok nilang pamilya uban ang saad sa langyawng citizenship.  Kon di kapugngan, di lang mahikawan ang nasud kon dili hingpit na gyong talikdan sa nahimangod niyang mga anak.

            -o0o-

    Wa na ba diay sila mahigugma sa nasud?  Gipalabi na ba nila ang silaw sa dolyar kay sa pag-unong sa bandila nga napakayab tungod sa bayanihong pagpakamatay sa ilang katiguwangan?  Gisalikway na ba lang nila sa hingpit ang di na mapapas nilang mga kagikan?

    Sama nato, ang OFWs nahigugma sab sa nasud ug nagtamod sab sa talagsaong kaisog sa atong mga bayani.  Apan, lahi nato, gipili nila ang mas dakong kahigayonan alang sa mas sanag nga ugma sa ilang mga anak sa ubang kanasuran.  Lahi nato, nibiya sila.  Di hinuon lunlon kamaya ang naghari sa ilang mga kasingkasing.  Nagdugo sab ang ilang mga balatian sa pagtalikod sa yuta nga ilang natawhan ug sa kasilinganan nga ilang naandan alang sa lahi nga kaliwat.

            -o0o-

     Ang kalisod sa kahimtang sa nasud, bisan sa mga pagarpar sa kalamboan sa atong kadagkoan, maoy nakapabuwag sa OFWs sa ilang mga pamilya.

    Ang kataphaw sa liderato sa atong nasud maoy nakapaislag sa tibuok mga pamilya pagpangita og laing bandila nga kapasilongan.  [30]  leo_lastimosa@abs-cbn.com

Arangkada of Leo Lastimosa for December 29, 2007

       REBOLUSYON SA MEDIA

 

       Dayong tapos karong tuiga, naapsan nang kita sa naandang mga sibyaanan sa radyo sa ilang mga karibal sa internet.  Ang radyo nisunod lang hinuon sa mga pamantalaan nga maoy unang gilamoy sa worldwide web.  Ang telebisyon maoy sunod nga biktima ning dakong gubat tali sa bag-o ug karaang media.

        Mao ni ang nahitabo karon sa Estados Unidos ug ubang malambuong kanasuran sa kalibotan.  Nga makagamit na sa internet ang kinabag-an sa mga molupyo.  Di pa ni mahitabo dinhi sa ato.  Nga 20% pa lang ang may access sa net.  Apan tungod sa paspas ug higanteng layat sa teknolohiya, nga nakapabarato na sa personal computers ug nakapalapad na sa libre o baratong internet connection, di na magdugay nga mosunod sab ta.

-o0o-

        Apan ang karaang media, o ang pipila nila, di na inutil batok sa bag-ong media.  Lahi niadto nga nagpada sa ilang garbo ug pagtuo nga kiat-kiat lang sa mga batan-on ang internet, ug nga moabot rang panahon nga pul-an sila sa bag-o ug taphawng teknolohiya, ang mga pangu sa karaang media nakamatngon nga di na kapugngan ug busa angayng kuyogan ang rebolusyon.

        Gisuyop sa net ang advertisers sa karaang media kay samtang way garantiya nga gitan-aw, gipaminaw ug gibasa ang advertisements sa tradisyonal nga telebisyon, radyo ug pamantalaan nga ilang gibayran og minilyon ka dolyar, mobayad lang sa ilang ads sa net kon may mo-click ug makaila pa gyod sila babaye o lalaki ba, pilay edad ug asa nagpuyo ang na-interes sa ilang mga produkto ug serbisyo.

        Maong ang dag-anan sa karaang media mao ang pagkabayo sa bag-ong media.

-o0o-

        Ang higanteng mga pamantalaan ug radio networks sa US, gawas nga nanangtang sa ilang mga kawani, nipalambo sa ilang presensiya sa web.  Gi-upload nang ilang mga sinuwat ug mga programa aron pag-apas sa ilang mga tigbasa ug mga tigpaminaw nga mas nalingaw na sa net ug sa bag-ong mga konsumidor sa You Tube, Google ug Facebook nga wa nang kaila nila.

        Uban ang paglaom nga ang advertisers, apil nang bag-ong mga kompaniya nga nidako pag-ayo tungod sa internet, makumbinser nga ang ilang nasuwayan nang mga produkto sa kasayuran ug kalingawan mao gihapoy labing madanihon, bisan sa web.

-o0o-

        Sa bag-ong media, ang konsumidor maoy hari.  Siyay magbuot unsay kanta,  balita, o programa nga paminawon, kanus-a ug sa unsang paagi----sa website, podcast, email, chat, text, o aggregator ba.

        Maong alang namo sa radyo, ang pag-upload sa live audio stream sa among sibya di na paigo.  Kinahanglan na ming mag-podcast aron mapaminaw ang among mga programa bisan unsang orasa.  Ang among advertisers kinahanglan na sang edukahon nga mas madanihon ang nagsayaw-sayaw nilang logo sa among website kay sa naandang commercials, bisan kon si Peter Musngi pay nag-voice.  [30]  leo_lastimosa@abs-cbn.com

Arangkada of Leo Lastimosa for December 28, 2007

       GRADO SA MATA

 

       Matag higayon nga labdan kog u', awhagon dayon ko sa akong asawa pagpatan-aw sa akong mata.  Kabahin ni sa iyang sungog nga di na ko batan-on.  Ug busa angayng magpataod nag antipara.  Nahibawo siyang di ko ganahan og antipara.  Di ko ganahan og salimbong sa mata.  Di ko ganahan nga may magtugdon sa akong ilong ug dunggan.

        Gawas pa, sa kataposan namong duaw, giingnan mi sa doktor nga wa pa ko magkinahanglan og antipara.  Pipila ka tuig na hinuon tong nilabay.  Wa koy plano sa pagbalik.  Gawas tingali kon di na gyod kong kabasa.  Pagkakaron, kumbinsido ko nga way problema akong mata ug nga di ni maoy hinungdan sa panagsang pagsugmat sa akong labad sa u.

-o0o-

        Di tinuod nga di ko ganahan og antipara.  Dihay higayon, niadtong mga tuig nga kanunayng nagpuwa akong mga mata, nga kada adlaw kong mag-sunglasses, bisan gabii nang dako.  Apan salamat nilang Dr. Jojo Aquino ug kaubanan, ug sa akong debosyon ni St. Therese, niputi ang akong mata.  Maong wa na gyod ko molingi og antipara.

        Di sab diay na tinuod.  Nakahunahuna kong mag-antipara na lang dihang nibalik na sab og puwa ang akong mata.  Nga gibasol sa akong asawa sa akong pagpamugos nga molakaw paingon sa trabaho matag buntag ug gabii ug sa grabeng abog ug aso sa kadalanan sa Mandaue.

Apan kanunay nakong makalimtan ang gipalit namong protective glasses.  Ug nibalik na sab og puti ang akong mata.

-o0o-

        Nakakita sab kog laing lusot sa kanunayng paglabad sa akong u.  Nabantayan nako nga maglabad siya kasagaran sa weekends, bisan wa koy daghang gibasa, kon dugay kong makamata.  Ug nabasahan nako nga usa sa labing epektibong paagi paglikay sa kaluya mao nga bisan unsang orasa kang matug sa gabii kinahanglang momata ka sa samang oras sa buntag, aron di maguba ang imong body clock.

        Maong bisag Sabado ug Dominggo, nga wa koy trabaho, momata kog alag-4 sa kadlawon.  Ug malipayon kong mopagarbo niya nga wa koy labad sa u ug busa ang akong mata wa magkinahanglan og bisan unsang antipara.

-o0o-

        Nabasahan sab nako karong semanaha ang report sa Reuters nga nagbisto sa pito ka "medical myths."  Usa nila parte sa mata.  Di diay tinuod nga makadaot sa mata ang pagbasa nga pid-ok ang suga.  Nga ang labing dakong kadaot nga makuha sa pagbasa sa ngitngit mao rang kunot sa agtang.  Nagsuwat ko ini uban ang lab-as nga determinasyon pagsupak sa sugyot sa akong asawa nga ipatan-aw nang grado sa akong mata.

        Apan ang akong asawa di sayon pildehon.  Gawas pa, nagkalayo nang mga libro nga akong basahon.  14 na ang akong paboritong font size.  Wa kong kahibawo hangtod kanus-a kong makapugong sa antipara.  Ug sa akong asawa.  [30]  leo_lastimosa@abs-cbn.com